سامانه مدیریت نشریات علمی دانشگاه دامغان

مظهری, سیدعلی. (1404). بررسی ترکیب و نقش عناصر کمیاب در شکل‌گیری کانسنگ مگنتیتی توده نفوذی نامن، غرب سبزوار به روش LA-ICP-MS. مجله زمین شیمی ایران, 25(4), 739-748. doi: 10.29252/ijcm.25.4.739
سیدعلی مظهری. "بررسی ترکیب و نقش عناصر کمیاب در شکل‌گیری کانسنگ مگنتیتی توده نفوذی نامن، غرب سبزوار به روش LA-ICP-MS". مجله زمین شیمی ایران, 25, 4, 1404, 739-748. doi: 10.29252/ijcm.25.4.739
مظهری, سیدعلی. (1404). 'بررسی ترکیب و نقش عناصر کمیاب در شکل‌گیری کانسنگ مگنتیتی توده نفوذی نامن، غرب سبزوار به روش LA-ICP-MS', مجله زمین شیمی ایران, 25(4), pp. 739-748. doi: 10.29252/ijcm.25.4.739
مظهری, سیدعلی. بررسی ترکیب و نقش عناصر کمیاب در شکل‌گیری کانسنگ مگنتیتی توده نفوذی نامن، غرب سبزوار به روش LA-ICP-MS. مجله زمین شیمی ایران, 1404; 25(4): 739-748. doi: 10.29252/ijcm.25.4.739

بررسی ترکیب و نقش عناصر کمیاب در شکل‌گیری کانسنگ مگنتیتی توده نفوذی نامن، غرب سبزوار به روش LA-ICP-MS

مجله بلورشناسی و کانی شناسی ایران
مقاله 5، دوره 25، شماره 4 - شماره پیاپی 68، دی 1396، صفحه 739-748    اصل مقاله (3.11 M)
شناسه دیجیتال (DOI): 10.29252/ijcm.25.4.739
نویسنده
سیدعلی مظهری*
دانشگاه پیام نور
چکیده
سنگ­های بازی توده نفوذی نامن در غرب سبزوار به­صورت هورنبلند گابروهای انباشتی ظاهر می­شوند. یکی از رخنمون­های این واحد، حاوی قطعات کانسنگ مگنتیت است. با وجود ویژگی­های مشابه کانی­شناسی، هورنبلند گابروهای حاوی کانسنگ (MHG) از نظر ترکیب عناصر کمیاب و نوع مواد فرار تفاوت قابل ملاحظه­ای با سایر هورنبلند گابروها (HG) دارد. تجزیه عناصر کمیاب به روش LA-ICP-MS بر بلورهای مگنتیت نمونه­های MHG، HG و کانسنگ (MG) نشان می­دهد که تمام این کانی­ها در گروه مگنتیت­های ماگمایی غنی از Ti و V قرار می­گیرند. مگنتیت­های MG و MHG دارای ترکیب مشابه هستند، اما ترکیب عناصر کمیاب در مگنتیت­های نمونه HG کاملا متمایز از آنهاست. مگنتیت­های HG غنی از Mg، Al، Ga، Y، Nb و REE هستند در حالیکه این کانی­ها در MG و MHG از نظر میزان Ti، V، Cr، Mn و Zn به نسبت غنی­تر هستند. الگوی REE در این گروه نیز متفاوت است به طوریکه مگنتیت­های MG و MHG الگوی چهاروجهی با تهی­شدگی LREE [46/0= (La/Yb)N] نشان می­دهند؛ در حالیکه مگنتیت­های HG غنی­شدگی نسبی عناصر خاکی­نادر سبک (LREE) به سنگین (HREE) با شیب ملایم [67/2= (La/Yb)N] دارند. ترکیب داده­های عناصر کمیاب مگنتیت و شیمی سنگ کل مؤید نقش جدایش فاز فرار در طی تحول ماگمای گابرویی توده­ی نامن است.     
کلیدواژه‌ها
مگنتیت؛ هورنبلند گابرو؛ عناصر کمیاب؛ توده نامن؛ سبزوار
مراجع
  1. [1] Giacomini F., Tiepolo M., Dallai, L., Ghezzo, C., "On the onset and evolution of the Ross-orogeny magmatism in North Victoria Land- Antarctica", Chemical Geology 240 (2007) 103–128. [DOI:10.1016/j.chemgeo.2007.02.005]
  2. [1] Giacomini F., Tiepolo M., Dallai, L., Ghezzo, C., "On the onset and evolution of the Ross-orogeny magmatism in North Victoria Land- Antarctica", Chemical Geology 240 (2007) 103–128. [DOI:10.1016/j.chemgeo.2007.02.005]
  3. [2] Molina J.F., Scarrow J.H., Montero P.G., Bea F., "High-Ti amphibole as a petrogenetic indicator of magma chemistry: evidence for mildly alkalic-hybrid melts during evolution of Variscan basic–ultrabasic magmatism of Central Iberia", Contribution to Mineralogy and Petrology 158 (2009) 69-98. [DOI:10.1007/s00410-008-0371-4]
  4. [2] Molina J.F., Scarrow J.H., Montero P.G., Bea F., "High-Ti amphibole as a petrogenetic indicator of magma chemistry: evidence for mildly alkalic-hybrid melts during evolution of Variscan basic–ultrabasic magmatism of Central Iberia", Contribution to Mineralogy and Petrology 158 (2009) 69-98. [DOI:10.1007/s00410-008-0371-4]
  5. [3] مظهری، س.ع.، قلمقاش، ج.، مظلومی بجستانی، ع.ر.، حاج علیلو، ب.، "کاربرد ترکیب عناصر جزئی کوارتز در تفسیر پتروژنتیکی گرانیتوئیدهای نقده، شمال غرب زون سنندج- سیرجان"، مجله بلورشناسی و کانی شناسی ایران (1391) سال بیستم، شماره3، صفحات 514-505.
  6. [3] مظهری، س.ع.، قلمقاش، ج.، مظلومی بجستانی، ع.ر.، حاج علیلو، ب.، "کاربرد ترکیب عناصر جزئی کوارتز در تفسیر پتروژنتیکی گرانیتوئیدهای نقده، شمال غرب زون سنندج- سیرجان"، مجله بلورشناسی و کانی شناسی ایران (1391) سال بیستم، شماره3، صفحات 514-505.
  7. [4] Jacamon F., Larsen R.B., "Trace element evolution of quartz in the charnockitic Kleivan granite, SW-Norway: The Ge/Ti ratio of quartz as an index of igneous differentiation", Lithos 107 (2009) 281–291. [DOI:10.1016/j.lithos.2008.10.016]
  8. [4] Jacamon F., Larsen R.B., "Trace element evolution of quartz in the charnockitic Kleivan granite, SW-Norway: The Ge/Ti ratio of quartz as an index of igneous differentiation", Lithos 107 (2009) 281–291. [DOI:10.1016/j.lithos.2008.10.016]
  9. [5] مظهری، س.ع.، "تغییر ترکیب شیمی آپاتیت در انواع گرانیت و کاربرد آن در سنگ شناسی: بررسی موردی از توده های نقده، زوزن، بانه و شیرکوه"، مجله بلورشناسی و کانی شناسی ایران (1393) سال بیست و دوم، شماره2، صفحات 256-243.
  10. [5] مظهری، س.ع.، "تغییر ترکیب شیمی آپاتیت در انواع گرانیت و کاربرد آن در سنگ شناسی: بررسی موردی از توده های نقده، زوزن، بانه و شیرکوه"، مجله بلورشناسی و کانی شناسی ایران (1393) سال بیست و دوم، شماره2، صفحات 256-243.
  11. [6] Nadoll P., Angerer T., Mauk J.L., French D., Walshe J., "The chemistry of hydrothermal magnetite: a review", Ore Geology Review 61 (2014) 1-32. [DOI:10.1016/j.oregeorev.2013.12.013]
  12. [6] Nadoll P., Angerer T., Mauk J.L., French D., Walshe J., "The chemistry of hydrothermal magnetite: a review", Ore Geology Review 61 (2014) 1-32. [DOI:10.1016/j.oregeorev.2013.12.013]
  13. [7] Zhao W.W., Zhou M.F., "In-situ LA-ICP-MS trace elemental analyses of magnetite: the Mesozoic Tengtie skarn Fe deposit in the Nanling Range, South China", Ore Geology Review 65(2015) 872-883. [DOI:10.1016/j.oregeorev.2014.09.019]
  14. [7] Zhao W.W., Zhou M.F., "In-situ LA-ICP-MS trace elemental analyses of magnetite: the Mesozoic Tengtie skarn Fe deposit in the Nanling Range, South China", Ore Geology Review 65(2015) 872-883. [DOI:10.1016/j.oregeorev.2014.09.019]
  15. [8] Liu P.P., Zhou M.F., Chen W.T., Gao J.F., Huang X.W., "In-situ LA-ICP-MS trace elemental analyses of magnetite: Fe-Ti-(V) oxide-bearing mafic-ultramafic layered intrusions of the Emeishan Large Igneous Province, SW China", Ore Geology Review 65 (2015) 853-871. [DOI:10.1016/j.oregeorev.2014.09.002]
  16. [8] Liu P.P., Zhou M.F., Chen W.T., Gao J.F., Huang X.W., "In-situ LA-ICP-MS trace elemental analyses of magnetite: Fe-Ti-(V) oxide-bearing mafic-ultramafic layered intrusions of the Emeishan Large Igneous Province, SW China", Ore Geology Review 65 (2015) 853-871. [DOI:10.1016/j.oregeorev.2014.09.002]
  17. [9] مظهری س.ع.، مجتهدی فر و.، جعفریان ع.، " ژئوشیمی، سنگ زایی و کانی زایی سنگهای نفوذی نامن، جنوب غربی پهنه سبزوار"، مجله بلورشناسی و کانی شناسی ایران، شماره 23 (1394) ص 532-517.
  18. [9] مظهری س.ع.، مجتهدی فر و.، جعفریان ع.، " ژئوشیمی، سنگ زایی و کانی زایی سنگهای نفوذی نامن، جنوب غربی پهنه سبزوار"، مجله بلورشناسی و کانی شناسی ایران، شماره 23 (1394) ص 532-517.
  19. [10] نبوی، م.ح.، "دیباچه‌ای بر زمین شناسی ایران"، انتشارات سازمان زمین شناسی (1355).
  20. [10] نبوی، م.ح.، "دیباچه‌ای بر زمین شناسی ایران"، انتشارات سازمان زمین شناسی (1355).
  21. [11] Khalatbari Jafari M., Babaie H.A., Gani M., "Geochemical evidence for Late Cretaceous marginal arc-to-backarc transition in the Sabzevar ophiolitic extrusive sequence, northeast Iran", Journal of Asian Earth Sciences, 70-71 (2013) 209–230. [DOI:10.1016/j.jseaes.2013.03.015]
  22. [11] Khalatbari Jafari M., Babaie H.A., Gani M., "Geochemical evidence for Late Cretaceous marginal arc-to-backarc transition in the Sabzevar ophiolitic extrusive sequence, northeast Iran", Journal of Asian Earth Sciences, 70-71 (2013) 209–230. [DOI:10.1016/j.jseaes.2013.03.015]
  23. [12] Shafaii Moghadam H., Zaki Khedr M., Arai S., Stern R.S., Ghorbani G., Tamura A., Ottley C., "Arc-related harzburgite–dunite–chromitite complexes in the mantle section of the Sabzevar ophiolite, Iran: A model for formation of podiform chromitites", Gondwana Research 27 (2015) 575-593. [DOI:10.1016/j.gr.2013.09.007]
  24. [12] Shafaii Moghadam H., Zaki Khedr M., Arai S., Stern R.S., Ghorbani G., Tamura A., Ottley C., "Arc-related harzburgite–dunite–chromitite complexes in the mantle section of the Sabzevar ophiolite, Iran: A model for formation of podiform chromitites", Gondwana Research 27 (2015) 575-593. [DOI:10.1016/j.gr.2013.09.007]
  25. [13] Rossetti F., Nasrabadi M., Vignaroli G., Theye T., Gerdes V., Razavi M. H., Moin Vaziri H., "Early Cretaceous migmatitic mafic granulites from the Sabzevar range (NE Iran): implications for the closure of the Mesozoic peri-Tethyan oceans in central Iran", Terra Nova 22 (2010) 26-34. [DOI:10.1111/j.1365-3121.2009.00912.x]
  26. [13] Rossetti F., Nasrabadi M., Vignaroli G., Theye T., Gerdes V., Razavi M. H., Moin Vaziri H., "Early Cretaceous migmatitic mafic granulites from the Sabzevar range (NE Iran): implications for the closure of the Mesozoic peri-Tethyan oceans in central Iran", Terra Nova 22 (2010) 26-34. [DOI:10.1111/j.1365-3121.2009.00912.x]
  27. [14] Khalatbari Jafari M., Babaie H.A., Mirzaie M. "Geology, petrology and tectonomagmatic evolution of the plutonic crustal rocks of the Sabzevar ophiolite, northeast Iran", Geological Magazine, 150 (2013) 862-884. [DOI:10.1017/S0016756812000933]
  28. [14] Khalatbari Jafari M., Babaie H.A., Mirzaie M. "Geology, petrology and tectonomagmatic evolution of the plutonic crustal rocks of the Sabzevar ophiolite, northeast Iran", Geological Magazine, 150 (2013) 862-884. [DOI:10.1017/S0016756812000933]
  29. [15] Alamnia Z., Karimpour M.H., Homam S.M., Finger F., "The magmatic record in the Arghash region (northeast Iran) and tectonic implications", International Journal of Earth Science, 102 (2013) 1603-1625. [DOI:10.1007/s00531-013-0897-1]
  30. [15] Alamnia Z., Karimpour M.H., Homam S.M., Finger F., "The magmatic record in the Arghash region (northeast Iran) and tectonic implications", International Journal of Earth Science, 102 (2013) 1603-1625. [DOI:10.1007/s00531-013-0897-1]
  31. [16] قورچی روکی م.، کریمپور م.ح.، ابراهیمی نصرآبادی خ.، "تعیین سن، منشأ و جایگاه تکتونیکی توده‌های نفوذی جنوب سبزوار"، پترولوژی، شماره 16 (1392) ص 20-1.
  32. [16] قورچی روکی م.، کریمپور م.ح.، ابراهیمی نصرآبادی خ.، "تعیین سن، منشأ و جایگاه تکتونیکی توده‌های نفوذی جنوب سبزوار"، پترولوژی، شماره 16 (1392) ص 20-1.
  33. [17] Mazhari S.A., "Petrogenesis of adakite and high-Nb basalt association in the SW of Sabzevar Zone, NE of Iran: Evidence for slab melt-mantle interaction", Journal of African Earth Sciences, 116 (2016) 170-181. [DOI:10.1016/j.jafrearsci.2015.12.026]
  34. [17] Mazhari S.A., "Petrogenesis of adakite and high-Nb basalt association in the SW of Sabzevar Zone, NE of Iran: Evidence for slab melt-mantle interaction", Journal of African Earth Sciences, 116 (2016) 170-181. [DOI:10.1016/j.jafrearsci.2015.12.026]
  35. [18] Nadoll P., Mauk J.L., Hayes T.S., Koeni A.E., Box S.E., "Geochemistry of magnetite from hydrothermal ore deposits and host rocks of the Mesoproterozoic Belt Supergroup, United States" Economic Geology, 107 (2012), 1275-1292. [DOI:10.2113/econgeo.107.6.1275]
  36. [18] Nadoll P., Mauk J.L., Hayes T.S., Koeni A.E., Box S.E., "Geochemistry of magnetite from hydrothermal ore deposits and host rocks of the Mesoproterozoic Belt Supergroup, United States" Economic Geology, 107 (2012), 1275-1292. [DOI:10.2113/econgeo.107.6.1275]
  37. [19] Dare S.A.S., Barnes S.-J., Beaudoin G. "Variation in trace element content ofmagnetite crystallized from a fractionating sulfide liquid, Sudbury, Canada: implications for provenance discrimination", Geochimemica et Cosmochimica Acta, 88 (2012) 27-50. [DOI:10.1016/j.gca.2012.04.032]
  38. [19] Dare S.A.S., Barnes S.-J., Beaudoin G. "Variation in trace element content ofmagnetite crystallized from a fractionating sulfide liquid, Sudbury, Canada: implications for provenance discrimination", Geochimemica et Cosmochimica Acta, 88 (2012) 27-50. [DOI:10.1016/j.gca.2012.04.032]
  39. [20] Dupuis C., Beaudoin G., "Discriminant diagrams for iron oxide trace element fingerprinting of mineral deposit types", Mineral. Deposita 46 (2011) 319-335. [DOI:10.1007/s00126-011-0334-y]
  40. [20] Dupuis C., Beaudoin G., "Discriminant diagrams for iron oxide trace element fingerprinting of mineral deposit types", Mineral. Deposita 46 (2011) 319-335. [DOI:10.1007/s00126-011-0334-y]
  41. [21] Nakamura N., "Determination of REE, Ba, Fe, Mg, Na and K in carbonaceous and ordinary chondrites", Geochimica et Cosmochimica Acta (1974) 38 757-775. [DOI:10.1016/0016-7037(74)90149-5]
  42. [21] Nakamura N., "Determination of REE, Ba, Fe, Mg, Na and K in carbonaceous and ordinary chondrites", Geochimica et Cosmochimica Acta (1974) 38 757-775. [DOI:10.1016/0016-7037(74)90149-5]
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 392
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 283