زمینشناسی، دگرسانی، کانیسازی و ژئوشیمی گستره پیجویی شکستهسبز شمالغرب بیرجند | ||
| مجله بلورشناسی و کانی شناسی ایران | ||
| مقاله 14، دوره 22، شماره 3 - شماره پیاپی 55، مهر 1393، صفحه 507-520 اصل مقاله (2.61 M) | ||
| نویسندگان | ||
| مریم جاویدیمقدم* 1؛ محمدحسن کریمپور2؛ آزاده ملکزاده شفارودی2؛ محمدرضا حیدریان شهری2 | ||
| 1دانشگاه فردوسی مشهد | ||
| 2گروه پژوهشی اکتشافات ذخایر معدنی شرق ایران | ||
| چکیده | ||
| منطقهی شکستهسبز در شرق ایران و در 96 کیلومتری شمالغرب بیرجند واقع شده است. پیجویی اولیه در این منطقه به یاری پردازش دادههای ماهوارهای آستر به روش نقشهبردار زاویهی طیفی، دگرسانیهای پروپلیتیک، آرژیلیک و سرسیتیک را نشان داد که با مشاهدات صحرایی تایید شدند. این گستره شامل برونزدهایی از آتشفشانهای پالئوسن- ائوسن بوده که واحدهای نیمهعمیق با ترکیب حدواسط در آنها نفوذ کردهاند. دگرسانیهای اصلی عبارتند از پروپلیتیک، آرژیلیک و سیلیسی- کربناته. کانیسازی به شکلهای رگهای (مرکز و غرب منطقه)، رگچهای و پراکنده (شرق و غرب منطقه) دیده میشود. رگهها دارای راستای شمالغربی- جنوبشرقی تا شمالشرقی- جنوبغربی و شیب 85 تا 90 درجه دیده می شوند. به دلیل تاثیر زیاد فرآیندهای هوازدگی بر کانیسازی اولیه، کانی سازی ثانویه سولفیدی و اکسیدی گسترش گسترده ای داشته و مالاکیت، آزوریت، کالکوزیت، کوولیت، هماتیت و گوتیت تشکیل شدهاند. بقایایی از کانیهای اولیه پیریت، کالکوپیریت و مگنتیت نیز دیده میشوند. کانیهای باطله عبارتند از کلسیت، کوارتز و باریت. حداکثر مقدار پراکندگی مس و روی در رسوبهای آبراههای در مناطقی است که در بالادست آن کانیسازی رگهای و منطقههای دگرسانی پروپلیتیک، آرژیلیک- سرسیتیک و سیلیسی وجود دارند. گسترهی تغییرات عناصر در نمونههای ژئوشیمیایی بر مبنای سنگ در رگهها بهصورت زیر است: مس 4/2-6/0 درصد، مولیبدن 2290-77 گرم در تن، روی 2990-23 گرم در تن، سرب 754 -24 گرم در تن، و نقره 8 -4/1 گرم در تن. بیشترین میزان عناصر در نمونههای ژئوشیمیایی بر مبنای سنگ در محل کانیسازی رگچهای و پراکنده در واحدهای آندزیتی برای مس،450 گرم در تن، روی 162 گرم در تن، سرب 309 گرم در تن، مولیبدن 77 گرم در تن است. با توجه به نوع دگرسانیها، بیهنجاری عناصر مس، روی، نقره و مولیبدن و ارتباط کانیسازی با سیستم شکستگیها میتوان کانسار شکستهسبز را در ردهی کانسارهای ورا گرمای نوع رگهای قرار داد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| بلوک لوت؛ کانیسازی رگهای؛ دگرسانی؛ ژئوشیمی؛ شکستهسبز | ||
| مراجع | ||
|
[1] Ruttner A., Stöcklin J., "Geological map of Iran, scale 1:1000,000", Geological Survey of Iran (1967). [2] Berberian M., King G. C. P., "Towards a paleogeography and tectonic evolution of Iran", Canadian Journal of Earth Sciences (1981) 18: 210-265. [3] Alavi M., "Tectonic map of the Middle East, scale 1:2,900,000", Geological Survey of Iran (1991). [4] Jung D., Keller J., Khorasani R., Marcks Chr., Baumann A., Horn P., "Petrology of the Tertiary magmatic activity the northern Lut area, east of Iran", Ministry of Mines and Metals, GSI, geodynamic project (geotraverse) in Iran, No. 51 (1983) 285-336. [5] آقانباتی س.ع.، "زمینشناسی ایران، سازمان زمینشناسی و اکتشافات معدنی کشور"، (1383) 586 ص. [6] امامی م.ح.، "ماگماتیسم در ایران، سازمان زمینشناسی و اکتشافات معدنی کشور"، (1379) شماره 71، 622 ص. [7]Camp V.E., Griffis R.J., "Character, genesis and tectonic setting of igneous rocks in Sistan Suture Zone", Lithos 15 (1982) 221-239 [8] Tirrul R., Bell I.R., Griffis R.J. Camp V.E., "The Sistan Suture Zone of eastern Iran", Geol. Soc. Amer. Bull (1983) 134-150. [9] افتخارنژاد ج.، "مطلبی چند درباره تشکیل حوضه رسوبی فلیش در شرق ایران و توجیه آن با تئوری تکتونیک صفحهای"، ضمیمه گزارش شماره 33 ف، سازمان زمینشناسی کشور (1352). [10] شهابپور ج.، "زمین شناسی اقتصادی"، انتشارات دانشگاه شهید باهنر کرمان (1380) 543 ص. [11] Berberian M., Jackson J.A., Qorashi M., Khatib M.M., Priestley K., Talebian M., Ghafuri-Ashtiani, M., "The 1997 may 10 Zirkuh (Qaenat) earthquake (Mw 7.2): faulting along the Sistan suture zone of eastern Iran", Geophys. J. Int136) 1999( 671-694. [12] Tarkian M., Lotfi M., Baumann A., "Tectonic, magmatism and the formation of mineral deposits in the central Lut, east Iran", Ministry of mines and metals, GSI, geodynamic project (geotraverse) in Iran, No. 51 (1983) 357-383. [13] سامانی ب.، اشتری ش.، " تکوین زمین شناسی ناحیه سیستان و بلوچستان"، فصلنامه علوم زمین، شماره 4، سازمان زمین شاسی کشور (1371). [14] کریمپور م.ح.، ملکزاده شفارودی آ.، مظاهری س.ا.، حیدریان شهری م.ح.، "ماگماتیزم و انواع کانیسازی مس، طلا، قلع و تنگستن در بلوک لوت"، مجموعه مقالات پانزدهمین همایش انجمن بلورشناسی و کانیشناسی ایران، دانشگاه فردوسی مشهد (1386) 604-598. [15] کریمپور م.ح.، ملکزاده شفارودی آ.، فارمر ل.، استرن چ.، "پتروژنز گرانیتوئیدها، سن سنجی زیرکن به روش U- Pb ژئوشیمی ایزوتوپهای Sr- Nd و رخداد مهم کانیسازی ترشیاری در بلوک لوت، شرق ایران"، مجله زمینشناسی اقتصادی ایران (1391) 1-27. [16] لطفی محمد.، " نقشه زمینشناسی سارغنج، مقیاس 100000/1"، انتشارات سازمان زمینشناسی و اکتشافات معدنی (1995). [17] Malekzadeh Shafaroudi A., Karimpour, M.H., "Hydrothermal alteration mapping in northern Khur, Iran, using ASTER image processing: a new insight to the type of copper mineralization in the area", Acta geologica sinica (2013), In press. [18] ملک زاده شفارودی آزاده.، "زمینشناسی، کانیسازی، آلتراسیون، ژئوشیمی، میکروترمومتری، مطالعات ایزوتوپی و تعیین منشا کانیسازی مناطق ماهر آباد و خوپیک، استان خراسان جنوبی"، پایاننامه دکتری (1388). [19] عبدی م.، کریمپور م.ح.، نجفی ع.، "زمینشناسی، آلتراسیون و پتانسیل کانهزایی در منطقه کوهشاه، خراسان جنوبی"، نخستین همایش انجمن زمینشناسی اقتصادی، دانشگاه فردوسی (1389). [20] سمیعی سمیه.، کریمپور م.ح.، قادری مجید.، حیدریان شهری م.ح.، "زمینشناسی، دگرسانی و پتانسیل کانهزایی در منطقه خونیک، جنوب بیرجند"، دومین همایش انجمن زمینشناسی اقتصادی، دانشگاه لرستان (1390). [21] اکتشاف نیمهتفصیلی مواد معدنی در شهرستان سرایان، "شرکت پارس کانی و شرکت تحقیق و گسترش صنایع معدنی"، (1386)، 205 ص. [22] جمیع علی رضا.، "پروژه اکتشاف تفصیلی مواد معدنی در شهرستان سرایان"، سازمان صنایع و معادن استان خراسان جنوبی (1387)، 204 ص. [23] Pérez D.J., Crósta A.P., Souza Filho C.R., Marín G. "Mineral mapping exploration using hyperspectral AVIRIS data in Los Menucos area, Río Negro province (67°51’W- 40°53’S), Argentina", (2000) 99-672. [24] معصومی ف.، رنجبر ح.، "مقایسه بین دادههای تصحیحشده سنجنده ASTER با روشهای نرمالیزه شده، میانگین بازتاب داخلی نسبی و لگاریتم باقیمانده جهت نقشهبرداری از کانیهای مناطق دگرسان شده"، سیزدهمین کنفرانس ژئوفیزیک ایران (1387) 315-312. [25] Zhonghai He., Binbin He., Cui ying, " Hydrothermal alteration mapping using Aster data in east Kunlun mountain, China", (2010). [26] ENVI User's Guide, "ENVI User's Guide V. 4.0" Research Systems, Inc, (2003) 1084p. [27] Kruse F. A., Lefkoff A. B., Boardman J. W., Heidebrecht K. B., Shapiro A. T., Barloon J. P., and Goetz A. F. H., "The spectral image processing system (SIPS) – Interactive", (1993). [28] Robert F., Brommecker R., Bourne B.T., Dobak P.J., McEwan, C.J., "Fifth Decennial International Conference on Mineral Exploration", Ore Deposits and Exploration Technology (2007) Paper 48, 691-711. [29] Rose A.W., Burt D.M., "Hydrothermal alteration in Barnes, H.L., ed" , Geochemistry of hydrothermal ore deposits, New York, USA, John Wiley and Sons (1979) 173-235. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 345 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 257 |
||
